Православната црква и нејзините верници денеска го слават празникот на Светите апостоли Вартоломеј и Варнава
Свети апостол Вартоломеј е еден од дванаесетте големи апостоли. Се чини дека Вартоломеј и Натанаил се една иста личност.
Заедно со апостол Филип и сестра му на Филип, Дева Марија – и извесно време со свети Јован Богослов – го проповедал Евангелието прво во Азија, потоа во Индија и на крајот во Ерменија, каде што го завршил мачеништвото.
Свети Вартоломеј му се јавил во црквата на преподобниот Јосиф Песнописец, облечен во бели одежди и го благословил со Евангелието, за да може да пее духовни песни: „Водите на небесната мудрост нека потечат од твојот јазик!“
Се јавил и на царот Анастасиј (491-518) и му рекол дека ќе го чува новоизградениот град Дари. Подоцна, моштите на овој голем апостол биле пренесени во Беневенто, а потоа во Рим. Над нив се случиле големи и страшни чуда.
Вартоломеј и Натанаил се сметаат за една иста личност. Имено, Натанаил се спомнува како еден од дванаесетте во Јовановото евангелие, додека Вартоломеј во другите евангелија.
Светиот апостол Варнава е еден од Седумдесетте. Роден е на Кипар од богати родители од племето Леви и учел кај Саул во Гамалиел. Прво се викал Јосиф, но апостолите го нарекле Варнава, Синот на утехата, затоа што можел необично да ги утеши човечките души.
Верувања
Кај нашиот народ овој празник се нарекува и Вратолома (Вртолома), а денес се остава секоја работа на поле.
Народот вели дека децата се спречени да се качуваат по дрвја, за да не им се скрши вратот, капењето во реки е забрането, а на жените им е забрането да „матат“ млеко.
Во повеќето места целата работа се остава, додека во некои делови од земјата се верува дека доколку се работи на Вратолом, постои опасност од поплави, град и невреме.
Свети Вартоломеј е светец кој ги чува посевите и строго се грижи никој да не ора. Се верува дека Вартоломеј не им простува на неверниците кои работат денес, поради што ризикуваат да им пропадне целиот род.
„Како толчник ќе те скршат“ е реченица која денес се слуша во некои села. Во некои села се верува дека светецот лечи епилепсија, па болните одат во блискиот манастир да се молат.
Додека пак во некои области се верува дека денес Свети Варнава и Свети Вартоломеј седат на планината и ги чуваат сите ниви за да нема штета. Само кога тие легнат и задремаат може да дојде град, но тоа ретко се случува.
