Бадник е семеен празник, а според обичаите овие 3 јадења мора да бидат на трпезата.
Бадник се карактеризира со традиционална заедничка вечера на која се собираат сите членови на семејството. Но, зошто да јадеме одредена храна? Што претставува таа? Што не смееме да пропуштиме на нашата маса за време на оваа вечера?
Многу етнолози ја нагласуваат важноста на традиционалното мени за време на Бадник. Имено, овој настан ги собира сите членови на семејството, а многу обичаи се однесуваат и на одредени јадења кои мора или не смеат да се јадат, а се добива впечаток дека носат одредено симболично значење.
Од јадењата се прави посен грав, кисела зелка, пита со ореви (или пита со цреша во некои домаќинства) и риба. Во некои области не смееме да ја пропуштиме печената тиква на оваа вечера.
Медот кој се јаде со ореви, за Бадник не смее да се изостави од трпезата, а по Бадник се чува во куќата како лек. Традиционално, пред да започне вечерата, домаќинот зема сито со ореви, избира четири ореви и го фрла секој во еден агол.
Овој обичај потекнува од старите народни верувања. Имено, оревите се храна за злите сили и лошата енергија, па фрлањето ореви може да се протолкува како фрлање мамка, која ќе избрка сè лошо од дома, по што вечерата треба да помине во мир.
Сепак, некои толкувања укажуваат дека фрлените ореви се однесуваат и за нашите предци и дека овој чин треба да ги смири. Интересно е што, според народното верување, оревите се јадат само на Бадник, додека останатите денови за Божиќ не се чепкаат.
На етнолозите уште појасно им е симболиката на гравот на празничната трпеза. Имено, верувањето кое ни доаѓа од индогерманските народи сведочи за тоа дека гравот е храна за душите на покојните.
На овој начин за време на Бадник се воспоставува симболична врска со нашите предци кои преку храната се поврзуваат со своите поколенија, давајќи им сила и поттикнувајќи им просперитет.
Медот има слична улога за време на вечерата, додека рибата има ритуално значење, чие потекло не е толку познато, но кое во средниот век се поврзувало со симболот на Исус Христос. Но, на Бадник не само храната, туку и пијалоците имаат симболична улога.
Еден од обичаите е да се пие црвено вино. Знаеме дека виното симболизира крв, па овој обичај е многу јасен, особено ако се додаде фактот дека виното од трпезата не смее да се истури или фрла.
Никој не треба да станува за време на вечерата, семејството се чека, а само кога сите ќе завршат со вечерата, стануваат во исто време, па затоа е многу важно семејството да биде заедно и обединето во овој период.
На тој начин Бадник е одредено чествување на нашите предци на кои многу им должиме, но и потсетување колку е важно семејството и хармонијата во него.
